Japoński sprzęt kuchenny (ten niezbędny i mniej niezbędny)

こんにちは皆さん！

Żeby gotować po japońsku, nie potrzebujemy specjalnych przyrządów. Tak naprawdę prozaiczne polskie kuchenne wyposażenie na nasze potrzeby powinno w zupełności wystarczyć. Istnieją jednak sprzęty, które znacznie oszczędzą czasu i energii, jeśli zamierzasz często gotować kuchnię japońską. Poniżej przedstawię sprzęt, który polecam każdemu bez względu od preferencji, jak i bardziej specjalistyczne narzędzia w zależności od tego, jakie dania często przygotowujemy.

Ryżowar

Ryżowar (po angielsku rice cooker, po japońsku suihanki) to urządzenie zaprojektowane specjalnie do gotowania ryżu. Ponieważ w Japonii ryż zjada się codziennie, nierzadko do każdego posiłku, jest to sprzęt używany nawet częściej niż piekarnik czy kuchenka i posiada go każde japońskie domostwo. Ryżowar to znakomity dodatek do kuchni, jeśli często jemy ryż. Korzystam z niego kilka razy w tygodniu i już nie wyobrażam sobie gotowania ryżu w jakikolwiek inny sposób.

Ryżowary posiadają funkcję zachowania ciepła, dzięki czemu ryż w dowolnym momencie jest świeży i gorący, gotowy do nałożenia, co jest niezwykle przydatne, jeśli domownicy zjadają posiłek o różnych porach lub jeśli chcemy podawać ryż wiele razy w ciągu dnia. Niektóre ryżowary wyższej klasy posiadają także dodatkowe funkcje, na przykład opóźnienie startu czy różne tryby gotowania. Typowy ryżowar posiada w zestawie łopatkę do nakładania ryżu oraz kubek do odmierzania porcji.

Wystarczy nasypać ryżu (koniecznie go umyć!), odmierzyć odpowiednią ilość wody i nastawić sprzęt. Ryż gotuje się sam, a urządzenie po odparowaniu wody automatycznie przechodzi w tryb utrzymania ciepła. Nie trzeba ryżu pilnować, zawsze wychodzi perfekcyjny. To niesamowita oszczędność czasu.

Istnieje na rynku polskim wiele różnych ryżowarów, od tych najprostszych i gotujących niewielką ilość ryżu, po spore garnki dla większych rodzin. W Japonii jedną z najpopularniejszych marek jest Zojirushi, a na rynku istnieją modele tanie jak i luksusowe, warte fortunę. Czy cena ryżowaru ma wpływ na jakość ryżu? Podobno tak, ale na nasze domowe potrzeby naprawdę nie musimy kupować ryżowaru z wyższej półki. Warto najpierw zapoznać się z podstawowymi funkcjami ryżowaru i dopiero po jakimś czasie, jeśli zajdzie potrzeba, przerzucić się na coś lepszego.

Oprócz gotowania samego ryżu w ryżowarze można gotować fantastyczne dania jednogarnkowe. Mięso i ryba, a także warzywa ugotują się w temperaturze gotowania ryżu.

Długie pałeczki

Jak zapewne wiecie, w Japonii posiłki spożywa się przede wszystkim pałeczkami. Inny rodzaj pałeczek przeznaczony do gotowania, saibashi, mają długość około 1,5-2,5 razy większą niż pałeczki do jedzenia. Najczęściej wykonuje się je z drewna lub metalu, dzięki czemu są wielorazowego użytku. Często łączy się je sznurkiem, aby uniknąć zgubienia i móc je łatwiej powiesić do wysuszenia.

Uważam pałeczki saibashi za niezwykle przydatne i wielofunkcyjne, używam ich niemal przy każdym gotowaniu. Są wygodne do rozbijania jajek, przewracania mięsa na patelni, nakładania składników na talerz czy mieszania w garnku. Szczególnie przydają się przy smażeniu na głębokim tłuszczu. Ponieważ są odporne na wysoką temperaturę i nie przewodzą ciepła, można nimi bardzo łatwo operować w gorącym oleju, a my nie poparzymy się. Służą także do sprawdzania temperatury - jeśli włożymy pałeczkę do oleju, który został już odpowiednio rozgrzany, dookoła pałeczki pojawią się niewielkie bąbelki.

Sitko do makaronu

Jeśli często jadamy dania z makaronem, jak ramen czy udon, sitko do odcedzania makaronu będzie nam niezwykle przydatne. Sitko umieszczamy w garnku z gotującą się wodą i suchy makaron wkładamy wewnątrz sitka. Dzięki temu możemy ugotować porcję makaronu, od razu ją odcedzić i podać bezpośrednio do miski. Jeśli potrzebujemy ugotować oddzielnie wiele porcji, korzystamy z tej samej wody, dzięki czemu oszczędzamy czas i wodę.

Drewniana miska do robienia sushi

Do przygotowywania sushi warto zaopatrzyć się w autentyczne narzędzia. Maty bambusowe są już u nas powszechne, ale przy mieszaniu ryżu z octem Japończycy używają drewnianej miski zwanej hangiri lub sushi-oke. Po wymieszaniu miskę przykrywa się wilgotną ściereczką, aby ryż nie utracił wilgotności.

Nie należy mylić z ohitsu, czyli miską, w której tradycyjnie przechowywano ryż po ugotowaniu (obecnie rzadko używane ze względu na powszechność ryżowarów zachowujących temperaturę i wilgoć).

Ceramiczna łyżka do zup

Japończycy uwielbiają zupy wszelkiej maści. W przeciwieństwie do naszych zup, bulionu nie pijemy do końca, dlatego łyżka do zupy, zwana chirirenge (dosłownie: "opadły płatek lotosu"), jest duża i płaska. Nie wkładamy jej do ust, tylko umieszczamy w niej składniki zupy, by później móc je podnieść pałeczkami i zjeść.

Spodek do sosów

Każdy szanujący się Japończyk spożywa sushi z sosem sojowym, a pierożki gyoza - z przeróżnymi sosami do maczania. Podaje się je na spodeczkach zwanych ko-zara lub tare-zara.

Zestaw do matchy

Jeśli lubimy pić matchę bądź przygotowywać desery z matchą, zestaw do przygotowywania matchy pozwoli nam uzyskać idealną konsystencję oraz smak. Typowy zestaw zawiera miseczkę chawan, bambusową miotełkę do ubijania chasen, drewnianą nabierkę chashaku oraz stojak do miotełki (pozwala na zachowanie odpowiedniego kształtu miotełki, kiedy jej nie używamy).

Zestaw do matchy to nie tylko praktyczne narzędzie. Piękno ceramicznych naczyń przyda estetyki naszej kuchni i pomnoży doznania podczas picia herbaty.

Miotełkę należy moczyć w gorącej wodzie przez kilka minut przed użyciem, aby włókna nabrały elastyczności i nie złamały się podczas ubijania matchy. Należy też unikać ubijania czegokolwiek innego niż matcha z wodą. Jeśli będziemy ubijać po dodaniu mleka lub słodzika, nasza miotełka może być bardziej podatna na uszkodzenia czy pleśń.

Matchę ubijamy ruchem zygzakowatym. Należy unikać zbytniego przyciskania miotełki do dna miseczki. Dla mnie najkorzystniejsza proporcja matchy do wody to 1:10.

Sitko do miso

Miso to japońska pasta z fermentowanej soi. Jest głównym bohaterem rozgrzewającej zupy miso, a także wielu marynat i potraw.

Podczas przygotowywania zupy miso dodaje się na końcu, rozrzedzając je w bulionie tak, aż się rozpuści. Dla ułatwienia tego zadania warto zaopatrzyć się w sitko, w którym pałeczkami bądź łyżką z łatwością rozbijemy wszystkie grudki.

Czego nie polecam

Jest też jeden rodzaj sprzętu, którego nie poleciłabym w żadnych okolicznościach. Chodzi o formę do onigiri.

Onigiri to rodzaj kulek ryżowych bądź też "ryżowych kanapek", gdyż kulturowo i funkcjonalnie odpowiadają naszym kanapkom z chleba. Są to trójkątne przekąski z nadzieniem w środku - mogą zawierać owoce morza, mięso, warzywa, cokolwiek chcemy.

Tradycyjnie onigiri formuje się rękami. Powstały jednak trójkątne formy do onigiri, w zamyśle mające na celu usprawnić ten proces... Cóż, dla mnie to ułatwienie przyniosło zupełnie odwrotny skutek, dlatego po dziś dzień formuję onigiri ręką. Są o wiele kształtniejsze, lepiej ubite i smaczniejsze!